Топ-100
Back

ⓘ Balandlik mintaqalari - toglarda mutlaq balandlikning ortib borishi bilan tabiiy xususiyatlarning qonuniy ozgarishi. Geomorfologik, gidrologik, tuproq hosil bol ..




                                     

ⓘ Balandlik mintaqalari

Balandlik mintaqalari - toglarda mutlaq balandlikning ortib borishi bilan tabiiy xususiyatlarning qonuniy ozgarishi. Geomorfologik, gidrologik, tuproq hosil bolish jarayonlari, osimlik va hayvonot dunyosi tarkibining ozgarishida kuzatiladi. Balandlik mintaqalari ning xususiyatlari yon bagirlarning ekspozitsiyasi, ularning hukmron havo massalariga nisbatan joylashganligi va okeanlardan uzoqligi bilan aniqlanadi. Mintaqalar soni odatda baland toglarda ekvatorga yaqinlashgan sari ortadi.

Atmosfera bosimi troposferada 133 n/m2 ga har 11 – 15 m balandlikda 1 mm simob ustuniga pasayadi. Jami suv bugining yarmi 1.5 – 2 km dan quyida toplangan bolib, yuqoriga kotarilgan sari bug va havodagi chang kamayadi. Shunga kora quyosh radiatsiyasining institutensivligi toglarda yuqoriga kotarilgan sari ortadi, tog yon bagirlari yuzasidan atmosferaga tushayotgan uzun tolqinli nurlar va atmosferadan tushayotgan muqobil nurlar kamayadi. Atmosferada radiatsiyaning yutilishi va qaytarilishi sharoitlarida va havoning vertikal almashishida havo temperaturasi, odatda, troposferada har kilometr balandlikda ortacha 5 - 6° kamayadi.

Kishilarning xojalik faoliyati tabiat bilan bogliq bolganligi sababli madaniy landshaft ham ozgaradi. Toglardagi eng quyi mintaqa landshafti shu tog joylashgan zona landshaftiga oxshaydi. Mac, choldagi toglarning quyi mintaqasi cholga oxshash. Balandlik mintaqalari yuqoriga kotarilgan sari tekislik zonalari tabiati almashingan tartibda ozgara borsa ham lekin aynan takrorlanmaydi. Mac, toglardagi tundra va muzlik mintaqalarida qutb kun-tunlari bolmaydi, bu narsa tabiatning boshqa omillarida ham oz aksini topadi. Mintaqalarning tabiatiga mahalliy sharoit, shamol, relyef, tog yon bagirlari ham tasir korsatadi. Balandlik mintaqalari ikki guruhga - dengiz boyi Balandlik mintaqalari va quruqlik Balandlik mintaqalari ga bolinadi. Orta Osiyo toglarining etagida chol mintaqasi, songra tog dashtlari, undan yuqorida tog ormonlari, songra tog otloqlari, yana ham yuqorida baland tog chollari va, nihoyat, qor-muz mintaqalari joylashgan.

                                     
  • kamaya borishidan issiqlik mintaqalari vujudga keladi. Kenglik mintaqalari bilan bir qatorda balandlik vertikal mintaqalari ham bo ladi qarang Geografik
  • tog larda balandlikning o zgarishi bilan tabiat hodisalarining qonuniy o zgarishi, q. Balandlik mintaqalari O zME. Birinchi jild. Toshkent, 2000 - yil
  • Olatog Olatov - ko p yillik qrr va muzliklari xdmda balandlik mintaqalari bo lgan tog lar. Baland tog larda doimiy qorlar oppoq, yalang och qoyalar
  • savanna va siyrak o rmonlar. Tog larda o rmonyaylov va o rmondasht balandlik mintaqalari mavjud. Tuproqlari podzollashgan laterit tuprokdan qizilqo ng ir
  • tog li tundrasini qo rikdash maqsadida tashkil etilgan. Tog larda balandlik mintaqalari ko zga yaqqol tashlanib turadi oq qarag ay, oq qarag ay - kedr va
  • savannalar va siyrak o rmonlardan iborat, tog larda o simlikdar balandlik mintaqalari bo ylab tarqalgan. Hayvonot dunyosi ayniqsa, yirik sut emizuvchilar ga
  • janubi - sharqi yozgi mussonlar ta sirida bo ladi. Iqlimi va landshafti balandlik mintaqalari bo yicha o zgarib boradi. Daryolari qor va muzdan to yinadi, bahor
  • Cho l va chala cho llar baland tog largacha ko tarilib boradi. Balandlik mintaqalari Nanshanning sharqiy qismida, sharqiy Tyanshanning shim. yon bag irlarida
  • tizmalar yon bag irlarida balandlik iqlim mintaqalari ifodalangan. Tizmalar etaklaridan yuqoriga tomon iqlim mintaqalari almashinib boradi. Biroq, ular
  • tekislikda mo tadil, Qora dengiz sohilida subtropik iqlim, tog larda balandlik iqlim mintaqalari mavjud. Tekislikda yanvarning o rtacha temperaturasi - 4 dan
  • shim. qismida mo tadil kontinental iqlim, tog lik qismida esa balandlik iqlim mintaqalari hosil bo lgan. Iyulning o rtacha temperaturasi shim.da 22 - 23
  • g arbiy qismida yog ingarchilik kamroq Tuproqo simlik qoplami balandlik mintaqalari bo yicha tog dasht mintaqasidan boshlanib, abadiy qorlar bilan qoplangan

Users also searched:

...